Checklist: 10 dingen die jij kunt doen tegen ongezonde stress

Werkdruk ligt hoog in het onderwijs. Er is een overload aan informatie en keuzes waar je voor staat en je hebt te maken met hoge verwachtingen van ouders, leerlingen, je vakgroep en je leidinggevende. Heel begrijpelijk dus dat je als onderwijsprofessional regelmatig stress ervaart. Gelukkig kan je lichaam veel hebben. Sterker nog, deze spanning helpt je in je werk. Het zorgt dat je op scherp staat, snel reageert en topprestaties neerzet.

Gezonde spanning kan soms ongemerkt in ongezonde stress veranderen. Dan denk je dat het opvangen van die extra taken van een zieke collega nog best gaat. Maar als er dan ook een probleemklas bijkomt, privézorgen of slaaptekort, verschuift er iets. Je krijgt last van vage klachten, fysiek, mentaal of emotioneel. Je lichaam geeft stresssignalen af.

Belangrijk dat jij op tijd deze signalen herkent en daar iets mee doet om erger te voorkomen. Soms ben je echter zo druk aan het jongleren, dat je de signalen negeert of niet opmerkt. Dan groeit de kans dat je in een vicieuze cirkel komt.

Wil jij leren hoe je uit deze vicieuze cirkel blijft? je stress-signalen wel leren herkennen? En checken wat je kunt doen tegen stress en ongezonde spanning?

Je komt dan in een vicieuze cirkel als deze: je zit minder lekker in je vel, je lessen lopen minder soepel en kosten je meer energie. Je focus en productiviteit vermindert waardoor je meer tijd nodig hebt voor je lesvoorbereidingen. Je werkplezier verdwijnt of op een dag ‘knapt’ er iets. Je meldt je ziek of besluit dat onderwijs het niet is voor jou. Terwijl jij je met je hele ziel en zaligheid al die tijd hebt ingezet, zijn er in dit scenario op de lange termijn alleen maar verliezers. Dit is het scenario dat niemand wil.

Regie over je eigen lijf, eigen behoeften, eigen mindset. De kunst is dus uit deze vicieuze cirkel te blijven. En de enige die eindregie heeft over jouw welbevinden dat ben jezelf. Ook met hoge werkdruk en werkstress, kun je ervoor waken dat je goed in je vel zit. En dat begint bij het herkennen en erkennen van je stresssignalen. En door actie te nemen. Door je te richten op de dingen waar je wél invloed op hebt en slimme keuzes te maken. Want echt, die keuzes heb je. Dus wacht niet langer en check eens voor jezelf: Wat kun jij doen tegen ongezonde stress?

1. Ken je de stress signalen die jouw lichaam afgeeft? Je lichaam kan op 4 vlakken aanwijzingen van ongezonde spanning geven: mentaal, emotioneel, fysiek en gedragsniveau. (zie afbeelding). Check eens welke signalen jij herkent bij jezelf. En als die signalen optreden, wat doe je dan: neem je ze serieus of wimpel je ze weg? Check voor jezelf waaraan je jouw stress herkent zodat je snel kunt handelen als je je stress voelt toenemen.

 

Afbeelding Grip op Stress

“Ik herken ongezonde stress aan mijn irritatie- en energie niveau. Ik kan veel minder hebben van de kinderen en sta moe op. Ook ik maak sneller zorgen over details. Als ik dit negeer voel ik niet lang daarna een soort klik in mijn lichaam, ik voel dan dat ik overschakel op mijn reserve-accu. En ik weet dat ik in de gevarenzone zit! Diezelfde avond nog ga ik om 21,00u naar bed en stel rigoureus opnieuw mijn prioriteiten: ik doe de komende 2 weken alleen het minimaal noodzakelijke voor mijn werk en schrap weekend-afspraken. Ik plan een dag sauna, wandelen of helemaal niks in. Het is tijd om mijn batterij op te laden” -Susan

 

 

 

2. Kies je een positief perspectief op werkdruk en werkstress? Hoe je denkt over stress is van invloed op je hoe je lichaam reageert op werkdruk. Een alarmsignaal van je lichaam kun je interpreteren als “het gaat niet goed, ik faal” of als “mijn signaleringssysteem wérkt, het is tijd voor andere keuzes”. De eerste interpretatie geeft nog meer stress. De tweede maakt de weg vrij voor herstel.

3. Wat doe jij om op te laden en herstellen? Neem eens 10 minuten en zet op een rij wat jouw belangrijkste bronnen van stress zijn. Welke kun je aanpakken? Denk ook eens na over hoe jij je batterij oplaadt. Wat doe je in je vrije tijd om volledig te ontspannen? Hoe gebruik je je pauzes? En maak je bijvoorbeeld ruimte voor luchtige momenten in je lessen? Ook je leerlingen profiteren hiervan! Als je je lichaam ook de kans geeft om tijdens je werkdag te resetten, helpt dat om je spanning gezond te houden

4. Slaap je de benodigde 7-8 uur? Of lig je vaak nog te piekeren doordat je lang doorwerkt of moeilijk los kunt laten? Stop dan eerder met werken zodat je voldoende afschakeltijd hebt, zorg voor ontspanning of verdiep je in anti-pieker strategieën. Goede nachtrust betaalt zichzelf terug in plezier, productiviteit en veerkracht

5. Hoe effectief werk je al? Voer jij je gesprekken doelgericht? Pas je de 20-80 regel consequent toe in je lesvoorbereiding? En ben je al gestopt met multitasken omdat dit heel erg inefficiënt is? Oja, hoe effectief zijn de overleggen waaraan je deelneemt? Waar ligt nog winst?

6. Investeer je in je ontwikkeling? Vaardigheden als prioriteiten stellen, nee zeggen, assertief communiceren en loslaten zijn vaardigheden die iedere professional vroeg of laat onder de knie moet krijgen. Hoe goed wil jij hierin zijn? En hoe belangrijk vind je dit? Sta je ervoor open om hierin te groeien?

7. Hoe staat het met je mindset? Ben je je bewust van je gedachtenpatronen die een gevoel van onzekerheid, frustratie of stress opleveren. Voel jij je falen als je eens nee zegt of een fout maakt? Of krijg je het in je hoofd al moeilijk voor elkaar om je lesvoorbereidingstijd te halveren? Door met ineffectieve gedachtenpatronen aan de slag te gaan en ze om te buigen zodat vóór je gaan werken en je ondersteunen, kun je je stressniveau enorm reduceren.

8. Neem je je eigen behoeften serieus? Pas je betrokkenheid naar je leerling en je school eens toe op jezelf. Vraag je af: “Wat heb ik nodig om plezier te houden in mijn werk? ” Hoe kun je hiernaar handelen? Wat is een eerste actiestap die je kunt nemen?

9. Maak je je werkdruk of stress bespreekbaar? Merk jij dat je de laatste tijd méér stressklachten hebt, bespreek dit dan zo snel mogelijk met iemand. Dat kan je partner zijn, je teamleider of de vertrouwenspersoon binnen je school. Bekijk samen wat er nodig is om weer grip te krijgen op je situatie.

10. Merk je dat teamleden ook last hebben van structurele stress? Zoek verbinding en stap samen naar je teamleider of directeur. Stel gezamenlijk opnieuw prioriteiten en onderzoek mogelijke acties om de werkdruk weer naar een acceptabel niveau te brengen.       Zo creëer je samen een effectieve en betrokken school waar met plezier gewerkt kan worden.

Wil jij steun en professionele begeleiding bij het aanpakken van jouw stress? Vraag naar onze individuele begeleiding via marijke@co-actief.nl  

Wil jij weten hoe je je werk anders aan kunt pakken? Lees ons boek Voor de Leeuwen! Over leerlingen, hun heftige hersens en trefzeker lesgeven dat wij samen met wetenschapsjournalist Mark Mieras hebben geschreven.

Het Centrum voor Co-actieve Communicatie ondersteunt al ruim 13 jaar docenten, mentoren en leidinggevenden in het vo de omslag te maken naar een motiverend en plezierig leer- en werkklimaat.

 

 

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Kop voor inschrijven

Gratis E-book

Het gratis e-book '24 Anti-stress toppers voor in de klas' ontvangen? Schrijf u in en ontvang het direct in uw mailbox .





Heeft u vragen, wilt u meer informatie of bent u benieuwd wat Co-Actief voor u kan betekenen? Neem contact op!